ΧΑΡΤΕΣ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΚΑΙ GPS  -  MAP & GPS

Ο χάρτης είναι η απεικόνιση στο χαρτί ενός τμήματος (ή και του συνόλου) της επιφάνειας της γης. Συνήθως οι χάρτες αναπαριστούν τα γεωφυσικά χαρακτηριστικά και τα σημάδια της ανθρώπινης παρουσίας στο χώρο. Από την πλευρά του χαρτογράφου, ο χάρτης είναι ένα έργο τέχνης με πολλαπλή πρακτική σημασία, που απαιτεί ευρύτητα γνώσεων και ικανότητα σύνθεσης. Από την πλευρά του χρήστη, είναι ένα ισχυρό βοήθημα για την γνωριμία με έναν τόπο και την κατανόησή του. Γενικά, ο χάρτης είναι ένα πρακτικό μέσον για την αποτύπωση γεωγραφικών στοιχείων και φαινομένων και κατ' επέκταση για την επικοινωνία με τους άλλους ανθρώπους.

          BACK TO INDEX

ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ

ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΘΑ ΒΡΕΙΤΕ ΕΔΩ ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΧΑΡΤΩΝ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ Κ.Λ.Π. "ΑΝΑΒΑΣΗ"
ΟΡΜΙΝΙΟΥ 34 ΑΘΗΝΑ   ΤΗΛ. 210 7293541   -   ΤΟ SITE ΤΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΑΝΑΒΑΣΗ ΕΙΝΑΙ:  www.mountains.gr 

Βασικό στοιχείο του χάρτη αποτελεί το τοπογραφικό υπόβαθρο, που αναπαριστά με τη βοήθεια γραμμών και συμβόλων τη μορφολογία του εδάφους, το υδρογραφικό δίκτυο και άλλα γεωμορφολογικά στοιχεία (σπηλιές, πηγές κλπ). Στο τοπογραφικό υπόβαθρο αποτυπώνονται επίσης τα βασικά ανθρωπογενή στοιχεία του χώρου (δρόμοι, οικισμοί, μεμονωμένα κτίσματα).

Οι χάρτες διακρίνονται σε γενικής χρήσεως (όταν περιλαμβάνουν ένα πλήρες τοπογραφικό υπόβαθρο και ένα εύρος γενικών πληροφοριών, όπως διοικητικά όρια, τοπωνυμικό, φυτοκάλυψη κλπ) και σε (ειδικούς) θεματικούς χάρτες όταν μεγάλο μέρος των γενικών πληροφοριών (ή και το υπόβαθρο) λείπουν ή αποδίδονται αφαιρετικά και δίνεται έμφαση σε ειδικές πληροφορίες (πχ., ιστορικοί χάρτες, κλιματικοί χάρτες κλπ).

Το Ελλειψοειδές και το Γεωειδές

Για να αναπαρασταθεί με πιστότητα η πραγματική μορφή της επιφάνειας της γης στο χαρτί απαιτούνται σύνθετοι μαθηματικοί υπολογισμοί. Ακόμα και αν η γη ήταν μια τέλεια σφαίρα, η προβολή της επιφάνειάς της σε ένα επίπεδο δεν θα ήταν απλή υπόθεση. Ωστόσο, η επιφάνεια της γης είναι ακανόνιστη και δεν μπορεί να παρασταθεί από κάποιο γεωμετρικό σχήμα. Έτσι, για τους μαθηματικούς υπολογισμούς που απαιτούνται στη δημιουργία των υποβάθρων των χαρτών χρησιμοποιείται ένα θεωρητικό (γεωμετρικό) σχήμα, το ελλειψοειδές (το σχήμα που προκύπτει από την περιστροφή μιας έλλειψης γύρω από τον άξονα των πόλων). Τα γεωμετρικά στοιχεία του ελλειψοειδούς επιλέγονται έτσι ώστε η επιφάνεια που προκύπτει να προσεγγίζει το γεωειδές, δηλαδή μια επίσης θεωρητική επιφάνεια που ταυτίζεται με το μέσο επίπεδο της θαλάσσιας επιφάνειας και τη θεωρητική προέκτασή της κάτω απο τις ηπείρους και η οποία προσδιορίζεται με μετρήσεις του πεδίου βαρύτητας. Το γεωειδές είναι μια "πραγματική" επιφάνεια αναφοράς, στο βαθμό που προσεγγίζει αδρά τη μορφή της επιφάνειας της γης. ΣΧΗΜΑ 1.

Το Γεωδαιτικό Σύστημα Αναφοράς

Ένα γεωδαιτικό σύστημα αναφοράς ορίζεται με την επιλογή ενός ελλειψοειδούς (που προσεγγίζει όσο το δυνατόν καλύτερα το γεωειδές) και ενός προβολικού συστήματος για την απεικόνιση της επιφάνειας του ελλειψοειδούς στο επίπεδο.

Υπάρχουν πολλά γεωδαιτικά συστήματα αναφοράς, προσαρμοσμένα συνήθως στις γεωγραφικές ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες των διαφόρων κρατών ή περιοχών της γης. ΣΧΗΜΑ 2

Σε σχέση με τη χρήση του GPS δύο είναι τα συστήματα που μας αφορούν (υπάρχουν διαθέσιμα στα MENU των ερασιτεχνικής χρήσης συσκευών): το ED 50 και το WGS84 .

Το Σύστημα Προβολής UTM

Επειδή η μετατροπή μιας σφαιρικής επιφάνειας (όπως η γη) σε επίπεδη δεν μπορεί να γίνει χωρίς παραμορφώσεις, έχουν δημιουργηθεί διάφορα συστήματα προβολής, από τα οποία, άλλα διατηρούν τις αναλογίες των εμβαδών, άλλα των μηκών και άλλα τις γωνίες ανάμεσα στο χάρτη και το πεδίο. Το προβολικό σύστημα το οποίο έχει καθιερωθεί και χρησιμοποιείται διεθνώς (εκτός από τις πολικές περιοχές) είναι η Εγκάρσια Μερκατορική των 6 μοιρών, πιό γνωστή ως UTM (Universal Transverse Mercator).

Πρόκειται για ένα σύστημα, που βασίζεται σε επάλληλες προβολές 60 κατακόρυφων ζωνών της γήινης επιφάνειας, πλάτους 6 μοιρών η κάθε μία, πάνω σε ένα επίπεδο. Οι ζώνες αυτές είναι αριθμημένες από το 1 έως το 60. Κάθε μία από τις ζώνες αυτές έχει έναν κεντρικό μεσημβρινό, ο οποίος αναπαρίσταται στο χάρτη ως ευθεία. Οι υπόλοιποι μεσημβρινοί είναι καμπύλες (μεταβλητής καμπυλότητας) που συγκλίνουν προς τους πόλους.

Στις ζώνες 34 και 35, που καλύπτουν την Ελλάδα, κεντρικοί μεσημβρινοί είναι ο 21ος και ο 27ος.

Σύστημα Συντεταγμένων

Κάθε σημείο του χάρτη προσδιορίζεται με τρόπο, ώστε να μπορεί να γίνει αναφορά σε αυτό με μεγάλη ακρίβεια και χωρίς σύγχυση με άλλο σημείο. Ο προσδιορισμός γίνεται με τη βοήθεια δύο αριθμών, που λέγονται συντεταγμένες.

Οι τιμές των συντεταγμένων διαφοροποιούνται ανάλογα με το Γεωδαιτικό Σύστημα Σναφοράς.

Σύστημα συντεταγμένων UTM. Μέσα σε κάθε ζώνη της προβολής UTM ορίζεται ένα ορθογώνιο σύστημα συντεταγμένων με κατακόρυφο άξονα τον κεντρικό της μεσημβρινό και οριζόντιο άξονα τον ισημερινό.

Σε ότι αφορά τις τιμές των συντεταγμένων, στον μεν άξονα των τετμημένων, η αρίθμηση αρχίζει από τον ισημερινό και φθάνει σε απόσταση 10.000 χλμ βόρεια του (στο βόρειο ημισφαίριο). Στο νότιο ημισφαίριο προκειμένου να αποφεύγονται οι αρνητικές τιμές η αρίθμηση ξεκινά 10.000 χλμ νότια του ισημερινού. Στον άξονα των τεταγμένων (οριζόντιο) το σημείο "μηδέν" είναι μετατοπισμένο 500 χλμ δυτικά του κεντρικού μεσημβρινού (για να αποφεύγονται οι αρνητικές τιμές στα δυτικά του). Κάθε σημείο πάνω στο χάρτη προσδιορίζεται σε σχέση με την απόστασή του από τους δύο άξονες. Οι τιμές των συντεταγμένων UTM στην Ελλάδα έχουν 7 ψηφία στον άξονα των τετμημένων και 6 ψηφία στον άξονα των τεταγμένων (στο GPS συνοδεύονται από την ένδειξη N & Ε αντίστοιχα). Στο GPS θα δούμε να εμφανίζεται επίσης ο αριθμός της Ζώνης (συνήθως γράφεται χωριστά στο αριστερό μέρος). Το σύστημα αυτό είναι πολύ χρήσιμο για υπολογισμούς και μετρήσεις, αλλά κάπως αφηρημένο για κοινή χρήση και συνεννόηση. Τιμές καρτεσιανών συντεταγμένων βρίσκει κανείς στους χάρτες γενικής χρήσεως της ΓΥΣ (προσοχή, αναφέρονται σε δύο ελληνικά συστήματα: το ΕΓΣΑ 87, που βασίζεται μεν σε εγκάρσια μερκατορική προβολή αλλά χρησιμοποιεί ως κεντρικό μεσημβρινό τον 24ο) και το σύστημα HATT, που χρησιμοποιεί κέντρα προβολών ανά μισή μοίρα).

Σύστημα γεωγραφικών συντεταγμένων (LAT/LONG). Είναι το ευρύτερα χρησιμοποιούμενο σύστημα συντεταγμένων και βασίζεται στην πολύ γνωστή απεικόνιση παραλλήλων και μεσημβρινών πάνω στη γήινη σφαίρα. Οι μεσημβρινοί (Meridian) έχουν για άκρα τους πόλους και είναι βαθμονομημένοι σε μοίρες, με το μηδέν στο μεσημβρινό του Greenwich (Prime Meridian) και αρίθμηση από 0 έως 180 μοίρες, Ανατολικά και Δυτικά, αντίστοιχα, του Greenwich. Οι τιμές αυτές εκφράζουν τη γωνία που σχηματίζει το κατακόρυφο επίπεδο που περνά από τον κάθε μεσημβρινό σε σχέση με το κατακόρυφο επίπεδο που περνά από το μεσημβρινό αναφοράς και αναφέρονται ως γεωγραφικό μήκος (Longitude). Οι παράλληλοι (Parallels) είναι νοητοί κύκλοι παράλληλοι με τον ισημερινό (Εquator). Οι παράλληλοι είναι και αυτοί βαθμονομημένοι σε μοίρες με το μηδέν στον Ισημερινό και το 90 στο Βόρειο και το Νότιο πόλο. Η αρίθμηση αυτή, από 0 έως 90 μοίρες βόρεια ή νότια του ισημερινού, εκφράζει τη γωνία που σχηματίζεται ανάμεσα στο οριζόντιο επίπεδο που περνά από τον ισημερινό και μια ευθεία που ενώνει το κέντρο της γης με τον κάθε παράλληλο, και αναφέρεται ως γεωγραφικό πλάτος (Latitude).

Η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στον 34ο και τον 42ο παράλληλο (βόρειο πλάτος) και τον 19ο και 29ο μεσημβρινό (ανατολικό μήκος).

Κάθε μοίρα διαιρείται σε 60 πρώτα λεπτά. Κάθε πρώτο λεπτό διαιρείται σε 60 δεύτερα λεπτά (τα GPS εκτός από δεύτερα λεπτά δίνουν και μονάδες του δεκαδικού συστήματος, συνήθως χιλιοστά).

Με το σύστημα αυτό, κάθε σημείο της γήινης σφαίρας προσδιορίζεται ως η τομή ενός παραλλήλου με έναν μεσημβρινό και εκφράζεται με γωνίες γεωγραφικού μήκους και πλάτους (φ και λ).

Οι γεωγραφικές συντεταγμένες στους χάρτες της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού 1:50.000 αναγράφονται με μαύρα στοιχεία στις γωνίες του χάρτη και υπάρχει βαθμονόμηση ανά 1΄ στο περιθώριο του χάρτη (μαύρες γραμμές) αλλά και ανά 5' στο εσωτερικό του (μαύροι σταυροί). Κάθε φύλλο χάρτη της ΓΥΣ κλίμακας 1:50.000 καλύπτει 15' γεωγρ. μήκους και 15' γεωγρ. πλάτους.

Οι ισοϋψείς καμπύλες

Στους χάρτες, η αναπαράσταση του αναγλύφου γίνεται με τη βοήθεια ισοϋψών καμπυλών. Η ισοϋψής καμπύλη είναι μια νοητή γραμμή που περνά από όλα τα σημεία που έχουν το ίδιο υψόμετρο. Η υψομετρική διαφορά ανάμεσα σε δύο διαδοχικές ισοϋψείς καμπύλες λέγεται ισοδιάσταση. Η ισοδιάσταση είναι ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά ενός χάρτη και συνήθως συνδυάζεται με την κλίμακά του: οι χάρτες κλίμακας 1:250.000 έχουν ισοδιάσταση 100 μ., στο 1:100.000 η ισοδιάσταση είναι 40 μ., στην κλίμακα 1:50.000 συνήθως χρησιμοποιείται η ισοδιάσταση των 20 μ. με βοηθητικές καμπύλες ανά 10 μ. στα ομαλά πεδία, στο 1:25.000 η ισοδιάσταση είναι 10 μ. και στο 1:5.000 χρησιμοποιείται η ισοδιάσταση των 4 μ.

Η ισοδιάσταση των 100 μ. είναι κατάλληλη για περιηγητική χρήση (χάρτες κλίμακας 1:50.000 έως 1:250.000), ενώ στην πεζοπορία, η ισοδιάσταση των 20 μ. σε συνδυασμό με την κλίμακα του 1:50.000 προσφέρουν ανεκτίμητη βοήθεια και σιγουριά, ειδικά σε ασαφή μονοπάτια.

Οπωσδήποτε, για την αναγνώριση των μορφολογικών χαρακτηριστικών ενός τοπίου με βάση τις ισοϋψείς καμπύλες απαιτείται κάποια εξάσκηση. Το βασικότερο που πρέπει να γνωρίζει κανείς είναι ότι όσο πιό πυκνές είναι οι ισοϋψείς καμπύλες τόσο μεγαλύτερη είναι κλίση της πλαγιάς. Η διάκριση των ραχών από τις ρεματιές διευκολύνεται από την παρουσία της μπλε διακεκομμένης γραμμής στις μισγάγκειες.

Η κλίμακα

Η κλίμακα ενός χάρτη είναι το κλάσμα που έχει σαν αριθμητή τη μοναδιαία απόσταση στο χαρτί και παρονομαστή την πραγματική απόσταση που αυτή αντιπροσωπεύει στο πεδίο, π.χ. κλίμακα 1:50.000 σημαίνει πως 1 εκατ. στο χάρτη αντιστοιχεί σε 50.000 εκατ. ( ή 500 μέτρα ) στο πεδίο. Όσο μικρότερος είναι ο παρονομαστής τόσο μεγαλύτερη είναι η κλίμακα του χάρτη και αντιστρόφως.

Οι χάρτες στην Ελλάδα

Ο κύριος χαρτογραφικός οργανισμός στην Ελλάδα είναι η Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού, η οποία επίσης τυπώνει και πωλεί χάρτες Γενικής Χρήσεως σε διάφορες κλίμακες. Τα υπόβαθρα της ΓΥΣ βασίζονται σε αεροφωτογραφίες της δεκαετίας του '50 και είναι διορθωμένα με νεώτερες φωτογραμμετρικές εργασίες. Παρόλο που έχει επιτελεσθεί ένα τιτάνιο έργο αποτύπωσης, επιβεβαιώσεων και χαρτοσύνθεσης, οι χάρτες της ΓΥΣ δεν στερούνται σφαλμάτων. Ένα σφάλμα που συναντάται σχετικά συχνά είναι η λανθασμένη θέση των σημειακών (εκκλησίες, πηγές κλπ) σε σχέση με τα γραμμικά σύμβολα (δρόμους και ισοϋψείς). Επίσης, η αποτύπωση των δρόμων είναι σε πολλές περιπτώσεις χονδροειδής, ενώ αρκετά τοπωνύμια εμφανίζονται λανθασμένα. Το υλικό αυτό παραμένει ωστόσο η μοναδική ευρείας πρόσβασης πηγή για τοπογραφικά δεδομένα στην Ελλάδα. Τα φύλλα που παρέχει η ΓΥΣ στους ιδιώτες ανήκουν σε δύο χαρτογραφικές σειρές, η παλιότερη με στοιχεία της δεκαετίας του 70 και η νεώτερη με στοιχεία της δεκαετίας του 80. Στο κοινό διατίθεται το σύνολο της χώρας στις κλίμακες 1:1.000.000, 1:500.000 και 1:250.000, ενώ στις κλίμακες 1:100.000 και 1:50.000 εξαιρούνται ακόμα πολλά νησιά και όλη η παραμεθόρια ζώνη (βόρειας και ανατολικής Ελλάδας). Η έλλειψη πρόσφατων στοιχείων για το οδικό δίκτυο και το σύστημα κατοίκησης κάνει τους εξαίρετους αυτούς χάρτες να φαίνονται παρωχημένοι.

Εκτός από την ΓΥΣ, τοπογραφικά διαγράμματα και χάρτες παρέχουν και άλλες υπηρεσίες (Χαρτογραφική Υπηρεσία Ναυτικού, ΥΠΕΧΩΔΕ). Επίσης, πολλοί εκδότες κατασκευάζουν (συνήθως χωρίς προδιαγραφές και κατάλληλο επιστημονικό προσωπικό) και εκδίδουν χάρτες διαφόρων κλιμάκων. Στις περισσότερες περιπτώσεις, χρησιμοποιούν άνευ σχετικής έγκρισης τα υπόβαθρα της ΓΥΣ, στα οποία προσθέτουν χωρίς τη χρήση ειδικού λογισμικού νεώτερα στοιχεία (δρόμους, τουριστικές υποδομές κλπ). Εξαίρεση αποτελούν οι χάρτες που δημοσίευει το περιοδικό ΚΟΡΦΕΣ (πρόκειται για αναπαραγωγή των χαρτών της ΓΥΣ με συμπληρώσεις) και οι χάρτες της εκδοτικής εταιρείας ΑΝΑΒΑΣΗ (πρόκειται για εξ' αρχής κατασκευή διανυσματικών υποβάθρων σε ειδικό λογισμικό, όπου τα νεώτερα στοιχεία προέρχονται από συστηματικές αποτυπώσεις με GPS και τοποθετούνται με τη βοήθεια εξειδικευμένου λογισμικού).

"Χάρτης συμβατός με GPS"

Η αναγραφή αυτής της επισήμανσης σε ένα χάρτη υπονοεί ότι με τη βοήθεια ενός GPS και του συγκεκριμένου χάρτη μπορούμε να προσδιορίσουμε τη θέση μας με ακρίβεια. Ουσιαστικά, αυτό προϋποθέτει ότι έχουν τηρηθεί οι εξής προδιαγραφές:

• ο χάρτης έχει κατασκευαστεί με βάση υπόβαθρα από συγκεκριμένο γεωδαιτικό σύστημα αναφοράς, το οποίο αναγράφεται ευκρινώς στο υπόμνημα, ώστε να ρυθμίσουμε κατάλληλα το GPS.
• έχουν τηρηθεί οι αναγκαίοι όροι πιστότητας και ακρίβειας στην αναπαραγωγή των τοπογραφικών δεδομένων,
• ο χάρτης είναι βαθμονομημένος σε κάποιο γνωστό σύστημα συντεταγμένων (πχ Lat/Long) και υπάρχει η δυνατότητα να μεταφέρουμε με χάρακα ή κινητό κάναβο (όπως αυτόν που είναι τυπωμένος στις πλαστικές θήκες των χαρτών της ΑΝΑΒΑΣΗΣ) τις τιμές συντεταγμένων που δίνει το GPS και ειδικά τις υποδιαιρέσεις του πρώτου λεπτού της μοίρας,
• η τελική εκτύπωση πληροί τις προϋποθέσεις ακρίβειας της κλίμακας του χάρτη.

Οι δέκτες GPS

To GPS (Global Positioning System) είναι ένα σύστημα πλοήγησης που βασίζεται σε σήματα που εκπέμπονται από ένα δίκτυο δορυφόρων που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από τη γη. Η μετάδοση από κάθε δορυφόρο πληροφοριών για την ακριβή ώρα και θέση του, επιτρέπει σε έναν κατάλληλο δέκτη (συσκευή GPS) να υπολογίσει με τριγωνισμό τη δική του θέση, η οποία εμφανίζεται στην οθόνη του εκφρασμένη σε συντεταγμένες ενός συγκεκριμένου γεωδαιτικού συστήματος αναφοράς (προεπιλεγμένο το WGS 84).

Το δίκτυο δορυφόρων που αναγνωρίζουν οι συσκευές του εμπορίου έχει τεθεί σε τροχιά από τις Υπηρεσίες ʼμυνας των ΗΠΑ και λέγεται NAVSTAR (υπάρχει και αντίστοιχο ρωσικό δίκτυο). Το εν χρήσει GPS δίκτυο εκπέμπει σε δύο συχνότητες, από τις οποίες η μία χρησιμοποιείται μόνο για στρατιωτικούς σκοπούς, ενώ η δεύτερη, που είναι ανοιχτή σε κοινή χρήση, παρέχει μειωμένη ακρίβεια.

Υπάρχουν διαφόρων τύπων δέκτες δορυφορικών σημάτων του GPS, που εξυπηρετούν διαφορετικές εφαρμογές και απαιτήσεις ακρίβειας. Εδώ μας ενδιαφέρουν οι φορητοί ερασιτεχνικής χρήσης δέκτες των σημάτων του GPS (που συνεκδοχικά λέγονται και αυτοί GPS).

Το σφάλμα υπολογισμού θέσης

Οι ερασιτεχνικού τύπου δέκτες GPS επιτρέπουν τον προσδιορισμό της θέσης μας με σχετική ακρίβεια (τις συντεταγμένες με ακρίβεια περίπου 15 μ. και το υψόμετρο μέσα σε ένα εύρος 50 μ.). Το σφάλμα υπολογισμού της θέσης από το GPS εξαρτάται από τις συνθήκες της λήψης (φυσικά εμπόδια, αντανακλάσεις) και τον αριθμό και τη διάταξη των δορυφόρων. Το σφάλμα είναι μεγαλύτερο στον υπολογισμό του υψομέτρου της θέσης. Μερικά μοντέλα GPS προσπαθούν να παρακάμψουν το πρόβλημα αυτό προσθέτοντας ένα βαρομετρικό αλτίμετρο στη συσκευή (έτσι ωστόσο προκύπτουν δύο πηγές πληροφοριών με διαφορετικό τύπο σφάλματος).

Το πρώτο βήμα: Η ρύθμιση του Συστήματος Αναφοράς

Οι συσκευές GPS πωλούνται προρυθμισμένες στο Σύστημα Αναφοράς WGS84, ενώ οι χάρτες της ΑΝΑΒΑΣΗΣ (όπως και της ΓΥΣ) είναι κατασκευασμένοι στο Ενιαίο Ευρωπαϊκό Σύστημα Αναφοράς του 1950 (European Datum 1950). Κατά συνέπεια, το πρώτο πράγμα που πρέπει να κάνει ο χρήστης που θέλει να εντοπίζει τη θέση του στους ελληνικούς χάρτες, είναι να ρυθμίσει τη συσκευή (συνήθως από το SETUP/MAP DATUM) στο συγκεκριμένο σύστημα (στα GPS αναφέρεται ως EUR50 ή ED50). Μερικά μικρά GPS έχουν διαθέσιμο μόνο το WGS84, οπότε η αντιστοίχηση με το χάρτη πρέπει να γίνει με τη βοήθεια πινάκων. Επίσης το σύστημα συντεταγμένων πρέπει να ρυθμιστεί στο LAT/LONG. Σωστά ρυθμισμένη πλέον η συσκευή, δίνει συντεταγμένες που αποκλίνουν από την πραγματική θέση κατά ένα μέγεθος που κυμαίνεται ανάμεσα 10 και 100 μ. (δηλαδή από 0,2 έως 2 χιλιοστά σε χάρτη κλίμακας 1:50.000, μεγέθη κοντά στο διακριτικό όριο της ανθρώπινης όρασης !!).

Εντοπισμός θέσης και χαρτογραφία με τη χρήση GPS, ψηφιακού χάρτη και ηλεκτρονικού υπολογιστή

Σε σχέση με την ένταξη του GPS σε ένα σύστημα διαχείρισης χαρτογραφικών δεδομένων, υπάρχουν πολλές λύσεις ανάλογα με τη μορφή του υποβάθρου (raster/vector), τον τύπο εργασιών (διαχείριση waymarks/waypoints, εισαγωγή διανυσματικών στοιχείων, τοπωνυμίων, συμβόλων) και το επιθυμητό αποτέλεσμα (απεικόνιση ή εκτύπωση). Στο μέσο χρήστη προτείνονται ένας συνδυασμός μέσων και λογισμικών που αποτελούν ένα λογικό συμβιβασμό ανάμεσα στην πολυπλοκότητα ενός Συστήματος Γεωγραφικών Πληροφοριών (GIS) και την αναξιοπιστία ενός απλού σχεδιαστικού προγράμματος.

Τα βασικά στοιχεία του συστήματος είναι:
1. Ένας δέκτης GPS
2. Ενας υπολογιστής
3. Το λογισμικό διαχείρισης του υποβάθρου, και
4. Το λογισμικό διαχείρισης των δεδομένων του GPS.

Ο υπολογιστής μπορεί να είναι ένας μεγάλος (επιτραπέζιος) Η/Υ αν δουλεύουμε στο γραφείο μας, ένας φορητός ή υποφορητός Η/Υ για το ταξίδι ή ένα palmtop για το περπάτημα.

Η διαχείριση του υποβάθρου μπορεί να γίνει από ένα καλό σχεδιαστικό πρόγραμμα (π.χ., AutoCad) ή ένα απλό Σύστημα Γεωγραφικών Πληροφοριών (π.χ., ArcView), αλλά για απλές εφαρμογές μπορεί να είναι ενσωματωμένη στο λογισμικό διαχείρισης των δεδομένων του GPS (π.χ., όπως το MapMaker, το GPS Utility 4.0 ή το ArcPad).

Η διαχείριση των δεδομένων του GPS γίνεται εξ'ίσου καλά με ένα απλό πρόγραμμα όπως το DataTrack της Magellan ή με ένα μικρό GIS. Σε όλες αυτές τις λύσεις, ο πιό απλός τρόπος για την εισαγωγή του υποβάθρου είναι η προμήθεια ενός αρχείου σε μορφή raster, όπως π.χ. σε πρωτόκολλο JPEG, που αποτελεί μια μέση λύση ανάμεσα στα μεγάλα και δύσχρηστα TIFF και τα απλουστευμένα Windows Bitmap.

Μια πολύ ενδιαφέρουσα λύση γενικού λογισμικού αποτελεί το GPS Utility 4.0, που δέχεται JPEG, συνεργάζεται με όλα τα GPS της ελληνικής αγοράς και επιτρέπει την εισαγωγή απλών σχεδιαστικών στοιχείων και μικρών κειμένων πάνω στο αρχείο. Το GPS Utility μπορείτε να το βρείτε στο δικτυακό τόπο http://www.gpsu.co.uk, από όπου μπορείτε να κατεβάσετε δωρεάν την περιορισμένων (αλλά αρκετών) δυνατοτήτων freeware έκδοση και μπορείτε επίσης να παραγγείλετε την shareware έκδοσή του. Η πιό προχωρημένη λύση είναι η χρήση ArcPad σε ένα καλό palmtop, σε συνδυασμό με JPEG υπόβαθρα. Το ArcPad, νεαρό μέλος της μεγάλης οικογένειας των GIS της ESRI, μπορείτε να το προμηθευτείτε από την Marathon Data (τηλ. 210 6198761), ενώ μια δοκιμαστική έκδοσή του μπορείτε να κατεβάσετε από το δικτυακό τόπο της ESRI (http://www.esri.com).

 

Γίνεται συχνά λόγος για χάρτες που είτε είναι ήδη φορτωμένοι στη μνήμη του GPS, είτε μπορούν να φορτωθούν από ένα CD. Οπωσδήποτε οι χάρτες χερσαίων περιοχών που ήδη βρίσκονται στη μνήμη του GPS ή παρέχονται από τα CD-ROM ορισμένων εταιρειών είναι χονδροειδείς και μπορούν να φανούν μάλλον διασκεδαστικοί παρά χρήσιμοι. Προς το παρόν, η πολυσυζητημένη εισαγωγή ψηφιακών χαρτών ακριβείας ΜΕΣΑ στη μνήμη του GPS δεν είναι εφικτή και οι λύσεις που βρίσκονται υπό εξέλιξη δεν θα είναι άμεσα διαχειρίσιμες από τον απλό χρήστη.

 ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΥΜΕ ΟΤΙ ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΕΔΩ ΠΡΟΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΧΑΡΤΩΝ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ Κ.Λ.Π. "ΑΝΑΒΑΣΗ"
ΟΡΜΙΝΙΟΥ 34 ΑΘΗΝΑ   ΤΗΛ. 210 7293541   -   ΤΟ SITE ΤΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΑΝΑΒΑΣΗ ΕΙΝΑΙ:  www.mountains.gr